Documentaire over Deventer icoon: de Lebuinuskerk als Gods markthal

17-12-2019 | Twee jaar lang werkte documentairemaakster Sharon Kromotaroeno aan haar documentaire Gods Markthal, opgenomen in de Lebuinuskerk in Deventer. Om het Deventer icoon in stand te houden, wordt de kerk volop verhuurd. Maar waar ligt de grens?

Op alle dagen, behalve zondag, is de kerk open voor verhuur. Naast de zondagsdiensten van de protestantse gemeente, is dat nodig om geld te genereren om de kerk te kunnen onderhouden. Veel kwam voorbij in de Lebuinus in de afgelopen jaren: een tattoo-expo, een bokbierfestival, een eetfestijn en nog geen maand geleden was de kerk voor even springkussenparadijs voor kinderen.

Pure noodzaak, zegt filmmaakster Kromotaroeno, om ervoor te zorgen dat het Deventer icoon niet verdwijnt. ,,Een belangrijke vraag is waar de grens ligt”.

De verhuur van de kerk fascineert de Deventer documentairemaakster (28), die de afgelopen twee jaar werkte aan een film over de ‘vercommercialisering’ van het godshuis. De docu bevat onder meer nogal indringende beelden van een tattoo-expositie in de bekendste kerk van Deventer. Inclusief omgekeerde kruizen, tattoërende artiesten en niet bepaald godvruchtige afbeeldingen.

Kromotaroeno begeleidt de scenes met heftige metal van System of a Down en Marilyn Manson, ook al niet al te christelijk, integendeel. ,,Dat zijn heftige scenes.” En in schril contrast met de beelden die volgen: de volgende dag was er ‘gewoon’ een dienst in de Lebuinus, en zat de kerk zoals elke zondag vol biddende mensen.

De kerkelijke gemeente moet wel, zegt ze, anders verdwijnt de kerk. Zoals kerken de afgelopen jaren al op zoveel plekken verdwenen zijn, of een totaal andere functie kregen, ook in Deventer. Door de secularisatie komt er vaak te weinig geld binnen om de gebouwen te kunnen onderhouden en in gebruik te kunnen houden. ,,De stad Deventer is om de kerk heen gebouwd’’, zegt Kromotaroeno. ,,Ik denk dat niemand zou willen dat de kerk verdwijnt”.

Doordat het gebouw voor van alles en nog wat verhuurd wordt, valt op dat de kerk figuurlijk juist weer midden tussen de mensen staat. ,,Het leuke is dat hierdoor van alles en iedereen binnen is, ook jonge mensen, die je anders misschien minder in de kerk zou zien.” Helemaal grenzeloos is de verhuur niet, zegt ze. ,,Een erotische beurs komt er niet in, ook een paranormale beurs ook niet.”

De verhuur levert de kerk en de kerkelijke gemeenschap geld en een toekomst op, in ieder geval voorlopig. Maar kost het ook wat? Daarover moet ze even nadenken. ,,Dat heb ik ook voor mezelf geprobeerd te onderzoeken, wat er precies verloren gaat. Een deel van de rust, de stilte. Dat je op kan gaan in het moment, door een lege kerk binnen te lopen.”

Een alternatief lijkt er niet te zijn. ,,De koster heeft het wel eens voor me becijfert. Dan zou iedere kerkganger elke dienst twintig euro moeten achterlaten. Dan zouden evenementen niet nodig zijn.”

Op zondag 8 december is in Filmhuis de Keizer in Deventer de voorvertoning van Gods markthal.

Bron: De Stentor